„Dzisiaj zamiast współpracy obserwuję konkurencję o granty, o punkty, o stypendia, wyjazdy.” Rozmowy z matematykiem Romanem Duda


„Dzisiaj zamiast współpracy obserwuję konkurencję o granty, o punkty, o stypendia, wyjazdy.” Rozmowy z matematykiem Romanem Duda

Po pierwszej rozmowie typu rzeka, podczas której profesor podsumował swoje doświadczenia naukowe, społeczne i polityczne, przystąpiliśmy do rejestrowania poszczególnych okresów życia. Z pomocą literatury i archiwów, do których mieliśmy dostęp, przygotowaliśmy pytania dotyczące: rodziny, studia matematycznego, seminarium Bronisława Knastera, działalność dysydencką (KOR, Solidarność), aktywność polityczną w parlamencie i ministerstwie oraz czas pełnienia funkcji Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego. Narrator opowiada wciągająco, szczerze przyznaje się do niepowodzeń, ma doskonałą pamięć.

Jego zdolność do krytycznej autorefleksji sugeruje, że jest doświadczonym matematykiem i historykiem. Biorąc pod uwagę, że jako historyk szczegółowo przestudiował wiele tematów z historii matematyki, tym bardziej cenne jest zobaczenie, jak poprzez wywiad podsumowuje swoją wiedzę i dodaje kontekst oraz własne doświadczenia, które nie pojawiają się wyraźnie w jego publikacjach. Na przykład, jak długo po wojnie matematycy pochodzący ze Lwowa nie mówili o słynnej lwowskiej szkole matematycznej. Temat został wskrzeszony przez Romana Dudę.

Duda i Pavlíček

Trzeci wywiad, część druga, śledzi przebieg seminariów w domu prof. Bronisława Knastera. Czego nauczyli się od niego studenci? Pod jakim względem ich profesor nie przewidział kierunku rozwoju topologii? Jak wyglądały kontakty z czeskimi i rosyjskimi kolegami? I jak kilka fal emigracji osłabiło środowisko matematyków w Polsce, skoro niektóre seminaria nawet się rozpadły? Cytat powyżej przytoczył Roman Duda podczas refleksji dzisiejszych praktyk w nauce i porównywania z dążeniem matematyków po pierwszej i drugiej wojnie światowej.

Rozmawiali Tomáš W. Pavlíček, Barbora Kulawiaková

Rozmówca: Prof. Roman Duda (* 27. 02. 1935)

09. 05. 2023 Będlewo, Konferencja poświęcona historii matematyki

17. 11. 2023 Wrocław, mieszkanie profesorskie

21. 03. 2024 Wrocław, mieszkanie profesorskie

19. 04. 2024 Wrocław, mieszkanie profesorskie

17. 05. 2024 Wrocław, mieszkanie profesorskie

22. 05. 2024 Wrocław, mieszkanie profesorskie